در آیین اختتامیه دومین دوره جشنواره ملی نشان نیکوکاری، بیانیه کمیته علمی و ارزیابی این رویداد توسط دبیر کمیته علمی قرائت شد. در این مراسم، محمدمهدی جعفری، مدیرعامل بنیاد تعالی اجتماعی زندگی و دبیر کمیته علمی و ارزیابی جشنواره، ضمن ارائه گزارشی از روند علمی و اجرایی ارزیابیها، بر رویکرد حرفهای و مستقل این دوره تأکید کرد.
متن بیانیه بدین شرح است:
بسماﷲ الرحمن الرحیم
پیش از هر چیز، در ایامی که یاد و خاطره جانباختگان حوادث اخیر کشــور در دل جامعه زنده اســت، ضــمن ابراز همدردي با خانوادههاي داغدار، یاد و خاطره همه عزیزانی که جان خود را از دســـت دادهاند گرامی میداریم و امید داریم این اندوه مشترك، زمینهساز تعمیق همدلی اجتماعی و تقویت پیوندهاي انسانی در مسیر خیر عمومی باشد.
جشـنواره ملی نشـان نیکوکاري با هدف اسـتقرار یک سـازوکار علمی، مسـتقل و حرفهاي براي ارزیابی و اعتبارسـنجی نهادهاي مردمی و مؤسـسـات نیکوکاري شـکل گرفته اسـت. در زیسـتبوم مشـارکت اجتماعی، هرچند کنشـگران این عرصـه با نیتهاي انسـانی و الهی وارد میدان خیر عمومی میشـوند و مفهوم رقابت در این حوزه موضـوعیت ندارد، اما جامعه امروز نیازمند شـناسـایی الگوهاي موفق، ارتقاي کارآمدي فعالیتهاي اجتماعی و صـیانت از سـرمایه اجتماعی و اعتماد عمومی اســت. از این رو، نشــان نیکوکاري نه در مقام ایجاد رقابت بلکه به عنوان بســتري براي الگوســازي، یادگیري نهادي و ارتقاي استانداردهاي حرفهاي در بخش اجتماعی است.
اینجـانـب، بـه نمـاینـدگی از کمیتـه علمی و ارزیـابی و هیئـت داوران دومین دوره جشـــنواره، نکـاتی را بـه اســـتحضـــار شرکتکنندگان، کنشگران اجتماعی و عموم مخاطبان میرسانم:
١. اگرچه جشـنواره با محوریت دسـتگاههاي دولتی و نهادهاي حاکمیتی و البته با همکاري شـبکههاي ملی تشـکلهاي خیریهبرگزار شــده اســت، اما فرآیند داوري کاملا مســتقل و بدون هرگونه مداخله یا اعمال نظر بیرونی انجام شــد. تلاش شــد تا ترکیب کمیته علمی و هیئت داوران از میان صــاحبنظران و افراد صــاحبصــلاحیت علمی و حرفهاي انتخاب شده و اصول بیطرفی و امانتداري رعایت گردد.
٢. در دومین دوره جشـــنواره، مراکز نیکوکاري نیز امکان حضـــور در فرآیند ارزیابی را داشـــتند. با توجه به تفاوت ماهوي این مراکز با تشــکلهاي اجتماعی رســمی در کشــور، شــاخصها و فرآیند ارزیابی آنها بهصــورت مســتقل طراحی و اجرا شـــد و مراکز نیکوکـاري منتخـب در بخش جـداگـانـهاي مورد تقـدیر قرار میگیرنـد. این تفکیـک، بـا هدف رعایت عدالت در ارزیابی و انطباق دقیق معیارها با ماهیت نهادي هر گروه انجام شد.
٣. نهادهاي مردمی صـرفا ارائهدهندگان خدمات اجتماعی نیسـتند، بلکه حلقه واسـط میان مردم و سـاختار حکمرانی و بسـتري براي مشـارکت سـازمانیافته مردم در اداره کشـور بهشـمار میروند. از این رو دو شـاخص کلیدي “میزان ایفاي نقش مطالبهگري مسـئولانه و حرفهاي در عرصـه اجتماعی” و “میزان موفقیت در جلب و سـازماندهی مشـارکت مردمی و شبکهسازي اجتماعی” در این جشنواره بهصورت ویژه مورد توجه قرار گرفت.
٤. در مقایســه با دوره نخســت، تعداد مؤســســات خیریه و مراکز نیکوکاري شــرکتکننده نزدیک به ٤ برابر افزایش یـافـت و این امر، فرآینـد ارزیـابی را بـه فراینـدي پیچیـده، چنـدلایـه و بســـیـار پرحجم تبـدیـل کرد. بـا این حـال دبیرخـانـه علمی و ارزیابی، خود را نسـبت به این مأموریت مهم امانتدار، مسـئول و پاسـخگو دانسـت و در طول نزدیک به ده ماه فعالیت، اقدامات گستردهاي را به انجام رساندند. از جمله:
• بیش از ٥٠٠ ساعت کار کارشناسی براي بازنگري، اصلاح و تعریف شاخصهاي ارزیابی؛
• برگزاري بیش از ٥٠ ساعت جلسه تخصصی کمیته علمی و ارزیابی؛
• انجام ٤٥ بازدید میدانی از تشکلهاي نیکوکاري از ١٦ استان و ٢٠ شهر کشور؛
٥.در این دوره، صـرفا به ارزیابی دادههاي خوداظهاري و مسـتندات ارائهشـده از سـوي مؤسـسـات اکتفا نشـد، بلکه در گام دوم ارزیابی، معیارهاي شــفافیت، پاســخگویی و قانونمداري کلیه تشــکلهاي شــرکت کننده از طریق بررســی وبسـایتها، شـبکههاي اجتماعی، اسـناد حقوقی و ثبتی، اسـاسـنامهها، پایگاههاي داده رسـمی و سـایر منابع معتبر مورد ارزیابی قرار گرفت. در گام پایانی ارزیابی نیز، براي ٤٥ مؤسـسـه راهیافته به مرحله نهایی، بازدیدهاي میدانی به منظور صـحتسـنجی اطلاعات، مشـاهده و مصـاحبه با حضـور اعضـاي محترم کمیته علمی و ارزیابی انجام پذیرفت که در نهایت منجر به انتخاب برگزیدگان بر اساس نظر جمعی اعضاي کمیته شد.
٦. بـا توجـه بـه آنکـه هـدف جشـــنواره صـــرفـا ارزیـابی موســـســـات خیریـه و تقـدیر از منتخبین نبوده و ارتقـاي کیفیـت فعالیتهاي ســاختارمند اجتماعی در اولویت قرار دارد، موضــوع آموزش و توانمندســازي تشــکلها بهصــورت جدي دنبال شد. در این راستا:
• ٦ نشست آموزشی حضوري و مجازي با حضور اعضاي کمیته علمی برگزار شد؛
• شاخصها و معیارهاي ارزیابی بهصورت شفاف تبیین و از طریق وبسایت و شبکههاي اجتماعی اطلاعرسانی شد؛
• کتاب «در مسیر تعالی» با هدف تبیین مبانی علمی ارزیابی و اعتبارسنجی تشکلهاي اجتماعی در جشنواره ملی نشان نیکوکاري تولید و منتشر شد که امروز از آن رونمایی خواهد شد.
٧. در راستاي نهادینهسازي رویکرد یادگیري مستمر و خودتنظیمی حرفهاي در میان تشکلهاي اجتماعی، سامانه خودارزیابی جشنواره ملی نشان نیکوکاري طراحی و در پنل اختصاصی شرکتکنندگان در وبسایت جشنواره مستقر شد. این سامانه امکان میدهد هر مؤسسه علاقهمند، بر اساس شاخصها و معیارهاي جشنواره، بهصورت مستقل عملکرد خود را ارزیابی کرده و کارنامه تحلیلی دریافت کند. هدف از ایجاد این سامانه، تسهیل فرآیند یادگیري نهادي، ارتقاي شفافیت درونی تشکلها و فراهمسازي زیرساختی براي بهبود مستمر کیفیت فعالیتهاي اجتماعی است.
٨. با وجود این تلاش گسـترده، کمیته علمی و ارزیابی خود را بینیاز از نقد و بازبینی نمیداند. اعضـاي کمیته با التزام به امانتداري، صــداقت و دقت حرفهاي، نهایت کوشــش خود را به کار بســتند، اما احتمال بروز خطاهاي ســهوي در چنین فرآیند گسـتردهاي به دلیل محدودیتهاي موجود منتفی نیسـت. از این رو، پیشاپیش از هرگونه کاستی یا خطاي احتمـالی پوزش خواســـتـه میشـــود و این موارد بـهعنوان مبنـایی براي بهبود دورههاي آتی مورد توجـه قرار خواهـد گرفت.
در پایان، از همراهی شـوراي محترم سـیاسـتگذاري، اعضـاي محترم کمیته علمی و ارزیابی، همکاران عزیز و دلسـوزم در بنیـاد تعـالی اجتمـاعی زندگی و همـه تشـــکـلهاي نیکوکاري شـــرکتکننـده قدردانی میکنم و تأکیـد مینمـایم که نشــان نیکوکاري گامی راهبردي در مســیر اســتقرار نظام ملی ارزیابی و اعتبارســنجی تشــکلهاي مردمی و در نتیجه ارتقاي کیفیت و اثربخشـی فعالیت این نهادهاسـت. در این مسـیر، تشـکیل آکادمی برگزیدگان نشـان و همچنین برگزاري برنامههاي آموزشـی و توانافزایی موسـسـات مردمی مهمترین نقطه تمرکز ما در آینده خواهد بود.
والسلام علیکم و رحمهاﷲ
- No Comments
- نویسنده : zendegiadmin
